İçeriğe geç
Rebitra

📖 Sözlük · Terim

ABC analizi nedir?

Kısa cevap

ABC analizi, ürünleri ciroya yaptıkları katkıya göre A, B ve C gruplarına ayıran stok yönetimi yöntemidir. A grubu az sayıda ama cironun büyük kısmını getiren ürünlerdir; böylece sınırlı para ve dikkatin hangi ürünlere öncelikli ayrılacağı görünür hale gelir.

Son güncelleme: 21 Ekim 2026 · Hazırlayan: Rebitra ekibi

Kısaca ne işe yarar?

Bir işletmede yüzlerce ürün olabilir ama hepsi aynı derecede önemli değildir. Genelde az sayıda ürün satışın büyük kısmını taşır, çok sayıda ürün ise cironun küçük bir bölümünü oluşturur. ABC analizi bu farkı görünür kılar.

Sınıflar kabaca şöyle okunur:

  • A grubu: Sayıca az, ciro katkısı en yüksek ürünler. Stoğu bitmemeli, takibi sık yapılmalı.
  • B grubu: Orta düzeyde katkı sağlayan ürünler. Düzenli ama daha sakin takip yeterli.
  • C grubu: Sayıca çok, ciro katkısı düşük ürünler. Fazla stok tutmak sermayeyi bağlar.

Gruplar arasındaki yüzde sınırlarını her işletme kendi verisine göre belirler; sabit bir kural yoktur.

Örnekle anlatalım

Adana'da hem mağazadan hem internetten ev elektroniği satan küçük bir bayi düşünelim. Son altı ayın satış tutarını ürün bazında sıraladığında şunu görüyor: birkaç model süpürge ve blender cironun büyük kısmını yapıyor. Kablo, askı aparatı ve küçük aksesuarlar ise çok kalem olduğu halde toplamda az tutar getiriyor.

Sonuç: süpürge ve blender modelleri A sınıfına giriyor ve rafta eksik kalmamaları için sipariş noktası belirleniyor. Aksesuarlar C sınıfına alınıyor; her biri için ayrı büyük stok tutmak yerine ihtiyaç oldukça küçük partilerle sipariş veriliyor.

Sık yapılan hatalar

  • Sadece adede bakmak: Çok adet satan ucuz bir ürün, az adet satan pahalı ürünün yanında ciroda geri kalabilir. Sıralama tutar üzerinden yapılmalı.
  • Analizi bir kere yapıp bırakmak: Satışlar mevsime ve kampanyaya göre değişir; sınıflandırma düzenli güncellenmelidir.
  • C grubunu tamamen silmek: Düşük ciro katkılı bir ürün başka ürünlerin yanında tamamlayıcı olarak satılıyor olabilir.
  • Elle tablo tutmak: Binlerce kalemde Excel güncel tutmak zorlaşır, hata payı artar.

Yazılımla birlikte

Satış ve stok verisi tek sistemde toplandığında ABC sınıflandırması otomatik raporlanabilir. Bunun için stok, satın alma ve satışı birleştiren bir ERP yazılımı kullanılır. Hangi ürünlere indirim verileceğine karar verirken indirim kodu ve kupon, ürünün sayfada nasıl sunulduğu için ürün sayfası optimizasyonu terimlerine bakabilirsiniz.

ERP Yazılımı için ücretsiz ön görüşme: bu konuyu kendi işinize göre netleştirelim.

Bununla ilgili diğer sorular

ABC analizi hangi sıklıkla yenilenmelidir?

Satış hareketi hızlı olan işletmelerde üç ayda bir, daha durağan işlerde altı ayda bir yenilemek makuldür. Büyük bir kampanya ya da sezon sonrası da güncel veriyle yeniden bakmak faydalı olur.

ABC analizi için ERP yazılımı şart mı?

Hayır, az sayıda üründe Excel ile de yapılabilir. Ancak ürün sayısı ve satış hareketi arttıkça veriyi elle derlemek zorlaşır; bu noktada stok ve satışı birleştiren bir sistem analizi daha güvenilir ve güncel hale getirir.

İlgili hizmetler

Bölgelere göre

Benzer terimler

Projenizi konuşalım.

İlk görüşme ücretsiz. Yazılı teklif ve takvim 48 saat içinde.

Ara WhatsAppTeklif Al